پکیج تصفیه فاضلاب 

پکیج تصفیه فاضلاب، یک تصفیه خانه فاضلاب کامل در ابعاد کوچک است که به صورت پیش ساخته و معمولاً قابل حمل طراحی و ساخته می شود. ابعاد یک پکیج تصفیه فاضلاب و همچنین واحدهای فرایندی آن بر اساس نوع فاضلاب ورودی و استاندارد مورد نیاز پساب تصفیه شده خروجی تعیین می گردد. جنس بدنه پکیج، بیشتر فلزی یا فایبرگلاس با ساپورت فلزی می باشد.

پکیج تصفیه فاضلاب بهداشتی چیست؟

فاضلاب ها (Wastewater) مواد زاید مایعی هستند که در اثر فعالیت های بشر به وجود آمده و دارای انواع مختلفی هستند. معمول ترین و همیشگی ترین نوع فاضلاب، فاضلاب بهداشتی است و استفاده از پکیج تصفیه فاضلاب بهداشتی انسانی برای بدست آوردن آب سالم و تصفیه شده بسیار اهیمت دارد. پکیج های تصفیه فاضلاب انسانی ، مخازن قابل حملی هستند که به منظور تصفیه فاضلاب در مناطق با جمعیت بسیار کم (مانند کارخانجات ، مجتمع های تفریحی ، پاساژهای بزرگ….) قابل استفاده می باشد. ابعاد این مخازن حداکثر 2×2×12 می باشد تا به راحتی توسط تریلر به هر نقطه ای جا به جا شود. این مخازن به صورت معمول بر روی زمین و بر روی یک فونداسیون بتنی قرار می گیرند.انواعی از پکیج ها نیز می توانند داخل زمین به صورت دفنی تهیه شوند ولی در این صورت امتیاز قابل حمل بردن را از دست خواهند داد. به لحاظ فنی، فاضلاب بهداشتی (Sanitary Wastewater) یا خانگی (Domestic Wastewater) شامل آب مصرف شده دورریز بوده که در اثر فعالیت های شستشو (حاصل از آشپزخانه، حمام و سرویس بهداشتی) تولید می شود. به لحاظ کیفی، فاضلاب یا پساب خانگی از مخلوط آب خاکستری و آب سیاه تشکیل شده است که تفاوت آنها در میزان آلودگی و بار آلی آن ها می باشد. به منظور آشنایی بیشتر با پکیج های تصفیه فاضلاب ساخته شده در شرکت آبسان سازه آپادانا به کاتالوگ پکیج تصفیه فاضلاب مراجعه کنید.

 

نحوه ساخت پکیج تصفیه فاضلاب بهداشتی (انسانی)، صنعتی

هر پکیج تصفیه فاضلاب، یک سیستم منحصر به فرد جهت تصفیه فاضلابی با کمیت و کیفیتی مشخص است. اولین مرحله در ساخت یک پکیج تصفیه فاضلاب در شرکت آبسان سازه آپادانا، با سفارش خریدار شروع می شود. ممکن است خریداران در مورد نیاز و مشخصات کیفی فاضلاب که نیاز به تصفیه دارد و همچنین درجه تصفیه مورد نظر اطلاعات کافی داشته باشند. در شرایطی نیز ممکن است اطلاعات کلی مانند تعداد پرسنل (در مورد فاضلاب بهداشتی) و یا نوع صنعت (در مورد فاضلاب صنعتی) جهت برآورد اولیه مشخصات پکیج ارایه نمایند. پس از سفارش خریدار، مراحل ساخت پکیج عملا شروع می شود.

 

طراحی و مهندسی متناسب با شرایط

طراحی پکیج تصفیه فاضلاب و تهیه ی نقشه های ساخت آن نیاز به اطلاعات دقیق دارد. بنابراین پس از سفارش خریدار، کارشناسان شرکت آبسان سازه آپادانا جهت تدقیق اطلاعات از محل پروژه بازدید می نمایند. در این بازدید میدانی، اطلاعاتی مانند محل قرارگیری پکیج تصفیه فاضلاب، مسیر فاضلاب ورودی به سیستم، امکانات مورد نیاز جهت استقرار سیستم، برآورد دقیق کمی فاضلاب صورت می گیرد. جهت تدقیق مبانی کیفی، در صورت لزوم نمونه فاضلاب به آزمایشگاه محیط زیست ارسال می گردد. همچنین در مورد فاضلاب های صنعتی کلیه ی گزارش های فنی در خصوص خط تولید و محل تولید فاضلاب مورد بررسی دقیق کارشناسان قرار می گیرد. پس از تعیین مبانی اولیه در خصوص کمیت و کیفیت فاضلاب ورودی به سیستم تصفیه و همچنین استاندارد مورد نیاز جهت پساب تصفیه شده خروجی، طراحی سیستم تصفیه فاضلاب آغاز می گردد. در این مرحله حجم پکیج، نوع تصفیه (فیزیکی، شیمیایی، بیولوژیکی یا تلفیقی) و تجهیزات مکانیکی، الکتریکی و ابزار دقیق مورد نیاز آن محاسبه و انتخاب می شوند. سپس بر اساس اطلاعات فنی محاسبه شده، نقشه های ساخت تجهیز، مدارک PFD ، P&ID و فلسفه کنترل تجهیزات آماده شده و جهت ساخت پکیج به کارگاه ساخت ارسال می شود.

 

به منظور ساخت پکیج در ابتدا ماتریال مورد نیاز بایستی تهیه شود. با توجه به نقشه های تهیه شده جهت ساخت و سایر مدارک تهیه شده، میزان ماتریال و تجهیزات مورد نیاز ( مانند ماتریال ساخت پکیج، الکترو موتور، پمپ های انتقال، بلوئرها، دیفیوزر، لوله و اتصالات، تجهیزات برق و ابزار دقیق و …) برآورده شده و مطابق با استاندارهای موجود خریداری می گردند. در مرحله بعدی با توجه به نقشه های شاپ آماده شده در دفتر مهندسی،قطعات جهت ساخت پکیج برش شده و assamble می گردند. استراکچر پکیج نیز پس از برش و جوش، به صورت گالوانیزه گرم آبکاری می گردد. در طی مدت ساخت پکیج کلیه ی جزئیات مربوط به لوله کشی های هوا، برگشت لجن فعال، ورودی و خروجی های فاضلاب و پساب، اسپری نازل های کنترل کف و… که در زمان طراحی و مهندسی توسط مدارک و نقشه های Piping arrangment و P&ID به صورت کامل طراحی شده و جانمایی آن مشخص گردیده است، مطابق با جانمایی برروی پکیج تعبیه می گردد. پس از کنترل ابعاد و مشخصات پکیج ساخته شده با مبانی طراحی، پکیج تصفیه فاضلاب آماده حمل می گردد.

 

پس از تخلیه بار پکیج تصفیه فاضلاب در محل سفارش خریدار، زمان نصب پکیج فرا می رسد این مرحله به طور اساسی سامل تعبیه ی بلوئرها و سیستم تزریق کلر در محل در نظر گرفته شده، لوله کشی بین ایستگاه پمپاژ فاضلاب و پکیج، اصلاح لوله ها و شاخه های هوای ورودی به پکیج، تعریف تجهیزات وجود در سایت (مانند ایستگاه پمپاژ و پمپاژ خروجی در صورت وجود) در تابلو برق ساخته شده پکیج، و تحویل پساب تصفیه شده خروجی به خریدار می باشد. کنترل صحت عملکرد کلیه ی تجهیزات موجود در پکیج (مانند پمپ، بلوئر، دیفیوزر، شیرها، تجهیزات کنترل و ابزار دقیق و تابلو برق)، راه اندازی اولیه ی سیستم آغاز می گردد. جهت راه اندازی اولیه ی پکیج های تصفیه فاضلاب که فرایندهای تصفیه بیولوژیکی دارند، لجن فعال از طرف خریدار تهیه شده و به پکیج منتقل می گردد. در همین زمان فاضلاب تولیدی در سایت نیز به پکیج وارد شده و با توجه به مبانی طراحی، میزان فاضلاب ورودی به پکیج، میزان هوای ورودی به فاضلاب، میزان لجن فعال برگشتی توسط کارشناسان فرآیند تنظیم می شود. این آخرین مرحله ی نصب و راه اندازی بوده و در این مرحله اگر اشکالاتی در نحوه عملکرد تجهیزات و سیستم دیده شود، مرتفع می گردد و پکیج به خریدار تحویل می گردد.

این مرحله یکی از مهم ترین مراحل در بهره برداری از پکیج تصفیه فاضلاب می باشد. زیرا پکیج تصفیه فاضلاب نیاز به اپراتوری دارد که موارد تنظیم شده را به طور مرتب کنترل نموده و از صحت عملکرد تجهیزات اطمینان حاصل نماید و در صورت نیاز به تعمیرات و یا مشاهده ی هر گونه مشکل با فروشنده تماس حاصل نماید. لذا پس از نصب و راه اندازی اولیه ی هر پکیج تصفیه فاضلاب، نماینده ی خریدار یک دفترچه ی بهره برداری همراه با چک لیست و برنامه ی روزانه ی بازرسی و بهره برداری دریافت نموده و به طور کامل توسط کارشناسان فرایند در خصوص نحوه ی بهره برداری پکیج (مواردی مانند: میزان تنظیم ها، محلول سازی، نحوه ی اندازه گیری برخی از پارامترهای مهم در بهره برداری، نحوه ی بازدید جهت صحت عملکرد سیستم، بازدیدهای چشمی و میدانی و….) آموزش می بینند. همچنین پس از آموزش بهره برداری و تحویل پکیج تصفیه فاضلاب به خریدار، هر بهره بردار موظف است تا به صورت هفتگی گزارش بهره برداری و چک لیست بهره برداری از پکیج را کامل نموده و به کارشناسان شرکت آبسان سازه آپادانا جهت کنترل صحت عملکرد سیستم ارائه نماید. تا به این ترتیب در صورت بروز هر گونه مشکل در حین بهره برداری آن را رفع نموده و همچنین سوالات پیش آمده جهت در اپراتور در حین بهره برداری پاسخگو باشد. جهت کسب اطلاعات بیشتر در خصوص نوع و ظرفیت پکیج تصفیه فاضلاب به منظور Reuse ساخته شده در شرکت آبسان سازه آپادانا به کاتالوک پکیج تصفیه فاضلاب جهت استفاده مجدد (Reuse) مراجعه کنید. پکیج های تصفیه فاضلاب ساخت شرکت آبسان سازه آپادانا دارای خدمات پس از فروش می باشد. بنابراین در صورتی که تجهیزات تعبیع شده در پکیج نیاز به تعمیرات، تعویض و overhaul داشته باشند، کارشناسان شرکت با حضور در محل، عیب یابی سیستم، تعمیرات مورد نیاز تجهیزات و یا تعویض آن ها را انجام می دهند. همچنین در صورتی که به منظور بهره برداری بهتر از پکیج و یا به روزرسانی اطلاعات بهره برداران نیاز به حضور کارشناسان فرآیند در محل احساس شود، این امر نیز روزمره ی خدمات پس از فروش به خریدار ارایه می گردد.

 

انواع پکیج تصفیه فاضلاب

پکیج های تصفیه فاضلاب را می توان بر اساس نوع فاضلاب ورودی، جنس بدنه و نوع فرایند دسته بندی نمود که در ادامه توضیح داده شده است.

– انواع پکیج تصفیه فاضلاب بر اساس نوع فاضلاب ورودی

پکیج های تصفیه فاضلاب را بر اساس نوع فاضلاب ورودی می توان به پکیج تصفیه فاضلاب بهداشتی (انسانی یا خانگی)، پکیج تصفیه فاضلاب صنعتی، پکیج تصفیه فاضلاب بیمارستانی تقسیم نمود.

پکیج تصفیه فاضلاب بهداشتی (انسانی با خانگی)

 این سیستم تصفیه فاضلاب در مواردی به کار میرود که هدف، تصفیه فاضلاب ناشی از فعالیت های انسانی (مانند فاضلاب آشپزخانه، سرویس بهداشتی و حمام) باشد. بنابراین این پکیج در کلیه اماکنی مانند مجتمع های مسکونی، پادگان ها و مراکز نظامی، دانشگاه ها، خوابگاه ها، مراکز تفریحی، استراحت گاه های بین راهی، هتل ها، مجتمع های ویلایی، بخش اداری کارخانجات، معادن، … قابل استفاده می باشد. مهم ترین مزیت پکیج تصفیه فاضلاب بهداشتی، قابل حمل بودن و در عین حال کامل بودن سیستم تصفیه می باشد.

پکیج تصفیه فاضلاب صنعتی

به منظور تصفیه فاضلاب تولیدی در صنایع، از پکیج تصفیه فاضلاب صنعتی استفاده می شود. این پکیج می تواند به صورت سیستم پیش تصفیه جهت تامین استاندارد تخلیه به شبکه فاضلاب شهرک های صنعتی تا یک سیستم تصفیه کامل جهت برگشت آب و استفاده مجدد در صنعت برای تصفیه فاضلاب صنعتی استفاده شود. کلیه صنایع می توانند از پکیج تصفیه فاضلاب صنعتی استفاده نمایند زیرا برای تصفیه هر نوع فاضلاب صنعتی محاسبات و طراحی ویژه همان صنعت توسط کارشناسان فنی شرکت آبسان سازه آپادانا انجام می پذیرد. صنایعی مانند صنایع فولاد، نفت و پتروشیمی، پالایشگاه، نیروگاه، نساجی، غذایی، دامداری، کشتارگاه، … از جمله صنایعی هستند که به پکیج تصفیه فاضلاب صنعتی نیاز دارند.

 

– دارای کلیه مراحل مورد نیاز تصفیه فاضلاب بیمارستانی جهت تامین استانداردهای ایران و بین المللی – سبک و قابل حمل – دارای قابلیت ارتقا در صورت ایجاد تغییرات کمی و کیفی در فاضلاب ورودی به پکیج – دارای انعطاف ساخت با توجه به مساحت زمین در دسترس – عدم وجود بوی تعفن به دلیل استفاده از فرایندهای هوازی – عدم نیاز به فرایندهای هضم لجن با توجه به نوع فرایند تصفیه فاضلاب

انواع پکیج تصفیه فاضلاب بر اساس جنس بدنه

در گذشته پکیج های تصفیه فاضلاب تنها از جنس آهنی با پوشش رنگ و یا جنس استنلس استیل ساخته می شدند. از جمله معایب استفاده از ماتریال فلزی هزینه زیاد ساخت پکیج از جنس استنلس استیل و نیاز به اورهال دوره ای در پکیج های ساخته شده از جنس آهنی با پوشش رنگ می باشد. همین معایب سبب شد تا استفاده از ماتریال غیرفلزی مثل پلی اتیلن یا فایبرگلاس در ساخت پکیج های تصفیه فاضلاب مورد استقبال قرار گیرد. با توجه به اینکه پکیج های تصفیه فاضلاب روی سطح زمین قرار می گیرند، ماتریال فایبرگلاس به دلیل عدم حساسیت در برابر نور آفتاب و همچنین مقاومت بسیار زیاد در برابر خوردگی ناشی از pH اسیدی، جهت ساخت پکیج تصفیه فاضلاب گزینه بهتری نسبت به پلی اتیلن می باشد.

انواع پکیج تصفیه فاضلاب بر اساس نوع فرایند تصفیه فاضلاب

پکیج های تصفیه فاضلاب بر اساس نوع، مقدار و آنالیز فاضلاب ورودی و همچنین استاندارد مربوط به پساب خروجی، از فرایندهای مختلفی جهت تصفیه فاضلاب استفاده می نمایند. آن چه که بین همه فرایندهای مورد استفاده در پکیج های تصفیه فاضلاب مشترک است، هوازی بودن این فرایندها و در نتیجه عدم وجود بوی تعفن در پکیج تصفیه فاضلاب است که باعث سهولت استفاده از آن در همه مناطق می باشد. متداول ترین فرایندهای مورد استفاده در پکیج های تصفیه فاضلاب، به ویژه پکیج های تصفیه فاضلاب بهداشتی شامل فرایندهای ذیل می باشد:

– لجن فعال هوادهی گسترده (رشد معلق) – لجن فعال ناپیوسته متوالی (SBR) (رشد معلق) – لجن فعال بیوراکتور ممبرانی (MBR) (رشد چسبیده) – لجن فعال بیوراکتور بستر متحرک (MBBR) (رشد چسبیده و معلق) 

نحوه قیمت گذاری و آیتم های موثر در قیمت پکیج تصفیه فاضلاب

جنس ماتریال ساخت پکیج های تصفیه فاضلاب می تواند فلزی (کربن استیل با پوشش رنگ و یا استنلس استیل) و غیر فلزی (پلی اتیلن یا فایبر گلاس) باشد. استفاده از هر کدام از این متریال برای ساخت پکیج دارای مزایا و معایبی است. به عنوان مثال: جنس کربن استیل ارزان تر بوده ولی با توجه به شرایط محیطی مانند رطوبت هوا هر چند سال یکبار پکیج نیاز به تعمیرات اساسی دارد، در حالی که استنلس استیل قیمت بالاتری داشته ولی به تعمیرات نگهداری کمتری نیاز دارد. و یا جنس فایبر گلاس در مقابل خوردگی بسیار مقاوم بوده و قیمت مناسب تری نسبت به جنس استنلس استیل دارد اما در برابر ضربات مکانیکی مقاومت پایینی دارد. برای هر پکیج یک استراکچر فلزی ساخته می شود که این استراکچر از جنس کربن استیل بوده و می تواند با رنگ و یا گالوانیزه گرم پوشش شود. پوشش گالوانیزه گرم مقاومت بیشتری در مقابل خوردگی دارد ولی نسبت به پوشش رنگ قیمت بیشتری داشته و زمان بیشتری برای ساخت و آماده شدن نیاز دارد. گذشته از حجم مخازن و جنس آن ها که در قیمت پکیج تاثیر دارد، برند و نوع تجهیزات استفاده شده برای پکیج نیز هم در قیمت گذاری پکیج و هم در عمر مفید سیستم موثر می باشد. به عنوان مثال اغلب پکیج هایی که قیمت پایینی دارند، از ساید چنل های چینی به عنوان هواده اصلی استفاده نموده و لوله کشی هواده ها و انتقال لجن از جنس کربن استیل با گالوانیزه می باشد. در حالی که پکیج های با قیمت بالاتر (که در شرکت آبسان سازه آپادانا تولید می شود) به منظور هوادهی از ساید چنل های ایتالیایی استفاده نموده و لوله کشی جهت هوادهی و انتقال لجن از جنس استنلس استیل در نظر گرفته می شود.

ضرورت استفاده از پکیج تصفیه فاضلاب بهداشتی

استفاده از پکیج تصفیه فاضلاب بهداشتی در مواردی که امکان تخلیه فاضلاب به شبکه جمع آوری فاضلاب شهری وجود ندارد، ضروری است. زیرا رهاسازی فاضلاب بهداشتی تصفیه نشده در محیط، علاوه بر انتشار آلودگی و بیماری، سبب تخریب محیط زیست نیز می گردد. به همین منظور استفاده از پکیج تصفیه فاضلاب بهداشتی در مناطقی مانند مجتمع های مسکونی خارج از شهر، مراکز نظامی، مراکز تفریحی و استراحت گاه های بین راهی، سایت استخراج معادن، سایت های عمرانی، کارخانجات، بیمارستانها، هتل ها، فرودگاه ها و بنادر، … مناسب و بسیار مقرون به صرفه می باشد. با توجه به قابل حمل بودن پکیج تصفیه فاضلاب بهداشتی، امکان استفاده از این سیستم در زمان وقوع بلایای طبیعی مانند سیل و زلزله نیز در مناطق اسکان موقت نیز وجود دارد. از دیگر مواردی که استفاده از پکیج تصفیه فاضلاب ضروری است، در مناطقی می باشد که با کمبود آب مواجه هستند. در این مناطق کاربرد آب شرب در آبیاری فضای سبز، کشاورزی و صنعت قابل توجیه نیست و پیشنهاد می شود از پساب تصفیه شده خروجی از پکیج تصفیه فاضلاب جهت این موارد استفاده شود. به این ترتیب یک منبع دایمی آب برای آبیاری یا صنعت در دسترس می باشد.

قیمت پکیج تصفیه فاضلاب

قیمت تمام شده برای پکیج های تصفیه فاضلاب خانگی به موارد مختلفی بستگی دارد که مهم ترین آن ها شامل موارد ذیل می باشد:

1. میزان فاضلاب تولیدی
2. جنس بدنه پکیج تصفیه فاضلاب
3. استاندارد تخلیه
4. میزان آلودگی فاضلاب
5. برند تجهیزات مورد استفاده
6. فرایندهای تصفیه

میزان فاضلاب تولیدی که به اصطلاح دبی فاضلاب نامیده می شود، در حقیقت میزان فاضلاب تولید شده است که بایستی مورد تصفیه قرار گیرد. مجموع فاضلاب های تولیدی در توالت و دستشویی، حمام، ظرفشویی و لباسشویی و همچنین شستشوی حیاط ، در نهایت فاضلاب تولیدی در یک منزل مسکونی را تشکیل می دهد. معمولا فاضلاب تولید شده در اماکن عمومی مانند: رستوران ها ، ادارات، دانشگاه ها، بیمارستان ها، پادگان ها، هتل ها و …. نیز مشابهت زیادی با این نوع فاضلاب دارد که به طور کلی به این نوع فاضلاب، فاضلاب خانگی یا بهداشتی گفته می شود. هر چه میزان فاضلاب تولیدی که نیاز به تصفیه دارد بیشتر باشد، پکیج تصفیه فاضلاب مورد نیاز نیز بزرگتر بوده و لذا قیمت تمام شده برای پکیج بیشتر می شود.

 

میزان آلودگی فاضلاب بهداشتی یا خانگی توسط شاخص های ویژه ای نشان داده می شود این شاخص ها به ترتیب:

BOD (Biocbemical /Biologycal oxygen demana) COD (Chemical oxygen demand)

(Total kjeldal nitrogen) TSS (total suspended solids) TKN

هر چه آلودگی فاضلاب بیشتر باشد، پکیج تصفیه فاضلاب بزرگتری نیاز است تا بتواند فاضلاب با آلودگی زیاد را تصفیه نماید، همچنین تجهیزات مورد نیاز نیز بایستی بزرگتر باشند. بنابراین قیمت پکیج تصفیه فاضلاب برای فاضلاب های آلوده تر، بیشتر است. جنس بدنه پکیج تصفیه فاضلاب در گذشته تنها از ماتریال فلزی مانند استنلس استیل 304 و یا کربن استیل با پوشش اپوکسی در نظر گرفته می شد. اما از مهم ترین مشکلات مربوط به ماتریال فلزی می توان به گران بودن جنس استیل ضد زنگ و همچنین نیاز به اورهال(OVERHAUL)  دوره ای در جنس کربن استیل اشاره نمود. بنابراین استفاده از ماتریال غیر فلزی مانند پلی اتیلن و فایبر گلاس در ساخت بدنه پکیج های تصفیه فاضلاب مورد توجه قرار گرفت. جنس پلی اتیلن برای ساخت پکیج قیمت مناسب تری داشته اما در مقابل اشعه ی UV حساس بوده و لذا در صورتی که پکیج در معرض نور خورشید باشد، عمر پکیج کاهش می یابد. جنس فایبر گلاس گران تر بوده و در مقابل نور آفتاب و همچنین خوردگی کاملا مقاوم است. برند تجهیزات مورد استفاده در یک پکیج تصفیه فاضلاب، یکی دیگر از عوامل تاثیر گذار در قیمت تمام شده یک پکیج می باشد. تجهیزات مورد نیاز شامل پمپ، بلوئر ، دیفیوزر، لوله کشی، مخازن تزریق کلر و ….. می باشد این تجهیزات می توانند از برند های چینی، تایوانی ، ایرانی و اروپایی تهیه شوند که قیمت برندهای تجهیزات در نهایت تاثیر بسزایی برروی قیمت پکیج خواهند داشت. استاندارد تخلیه پساب های تصفیه شده در ایران توسط سازمان حفاظت از محیط زیست تعیین می گردد. منابع پذیرنده شامل آب های سطحی زیر زمینی و همچنین استفاده از پساب تصفیه شده در کشاورزی و آبیاری فضای سبز می باشد. شاخص های آلودگی فاضلاب که پیش تر در مورد آن ها صحبت شد تعیین کننده استانداردهای تخلیه پساب می باشند. هر چه استاندارد سخت گیرانه تر باشد، فاضلاب تولیدی نیازمند تصفیه ی بیشتری می باشد که در نتیجه ابعاد پکیج و تعداد و نوع تجهیزات مورد نیاز افزایش می یابد وسبب می شود قیمت پکیج تصفیه فاضلاب افزایش یابد. بالاترین استاندارد تصفیه پساب مربوط به تخلیه پساب به منابع آب سطحی و زیر زمینی بوده و ساده ترین استاندارد مربوط به آبیاری فضای سبز و کشاورزی می باشد.

 

فاضلاب بهداشتی همیشه و در همه اماکنی که انسان حضور دارد تولید می شود. به عنوان مثال صنایع همیشه دارای دو نوع فاضلاب هستند، اول فاضلاب بهداشتی که حاصل مصرف آب توسط پرسنل در سرویس بهداشتی، حمام و همچنین طبخ و سرو غذا در واحد صنعتی می باشد. و سپس فاضلاب صنعتی که در اثر فعالیت صنعتی تولید می شود که با توجه به نوع صنعت ممکن است وجود نداشته باشد.

 

انواع فرایند تصفیه در پکیج تصفیه فاضلاب

فرایند لجن فعال هوادهی گسترده EAAS

مدل هوادهي گسترده که در واقع يک سيستم اختلاط کامل با زمان ماند هيدروليکي و زمان ماند سلولي بالاست به علت قدرت تحمل بار ناگهاني و همچنين قابليت تحمل ترکيبات سمي براي تصفيه فاضلاب­هاي صنعتي ترجيح داده مي­ شود. از لحاظ تئوريکي اين سيستم طوري طراحي مي­گردد که تمام ماده آلي از طريق متابوليسم انرژي حذف شوند به طوري که جرم ميکروبي اضافي براي دفع توليد نشده و عمليات دفع لجن حذف گردد. ولي اين نکته بايد در نظر گرفته شود که در عمل ترکيبات غيرقابل تجزيه ممکن است همراه با پساب خروجي از سيستم خارج شده و کيفيت آن را پايين آورند.

محاسن تصفيه بيولوژيکي به روش لجن فعال در مقايسه با ساير روش­ها به قرار زير است:

1- راندمان تصفيه بالاست و در صورت بهره­برداري دقيق راندمان حذف BOD5 و کل جامدات در اين روش تا بيش از 90 درصد هم مي­ رسد. 2- هزينه اوليه تأسيس اين سيستم کمتر از صافي­هاي چکنده است و از ساير روش­ها بيشتر است. 3- زمين مورد نياز براي ايجاد تصفيه­خانه کمتر از ساير روش­هاست. 4- به علت کاملاً هوازي بودن سيستم در طي جريان تصفيه بوي زننده­اي ايجاد نمي­ گردد. 5- به علت پايين بودن بار آلي پساب خروجي مي­توان آن را در منابع آب­هاي سطحي دفع کرده و يا در کشاورزي مورد استفاده قرار داد. معايب تصفيه بيولوژيکي به روش لجن فعال در مقايسه با ساير روش­ها به قرار زير است: 1- اين سيستم جهت اداره، احتياج به کادر با تجربه و متخصص دارد و به همين دليل در شهرهايي که تأمين افراد متخصص و مجرب در اين زمينه ميسر نيست استفاده از اين روش مناسب نمي­ باشد. 2- هزينه بهره­برداري و نگهداري اين سيستم زيادتر از ساير روش­هاست. 

فرايند هوازي راكتورهاي ناپيوسته با عمليات متوالي SBR

معمولاً فرايند SBR، يك فرايند 6 مرحله ­اي جهت حذف توام نيتروژن و فسفر است. 6 مرحله معمولاً در 2 يا 3 مرحله راكتور مجزا صورت مي ­گيرد. مراحل انجام شده در هر راكتور عبارت­ است: مرحله پرشدن، همزدن بي­ هوازي، هوادهي، همزن آنوكسيك، ته­ نشيني و خروج پساب ته­ نشين شده است. از مزاياي اين سيستم راندمان بالا در حذف نيتروژن و فسفر، انعطاف­ پذيري بالا و راهبري ساده و آسان است. از معايب اين سيستم، مخارج سرمايه­ اي بالا است.

 

کلمه SBR مخفف  Sequencing Batch Reactor است که به راکتور ناپيوسته با عمليات متوالي اطلاق مي­ گردد. به اين روش  Fill & Draw يا روش پر و خالي نيز گفته مي­ شود. تجربيات اوليه Lockett و Ardern در سال 1914 در مورد پروسه لجن فعال نيز بر اساس همين سيستم بوده است. اصول کلي روش SBR در سال 1979 توسط Irvin و همکارانش ارائه گرديد. و در حال حاضر نيز گزينه بسيار مناسبي براي تصفيه انواع فاضلاب­ هاي صنعتي و شهري با جمعيت کم محسوب مي­ شود.

به طور کلي راکتورهاي شيميايي و بيوشيميايي به دو گروه تقسيم مي­ شوند: 1- راکتور با جريان پيوسته (Continuous Flow) 2- راکتور با جريان ناپيوسته (Batch)

راکتور پيوسته به راکتوري اطلاق مي­شود که جريان ورودي و خروجي آن به طور پيوسته و دايمي صورت گيرد و راکتور ناپيوسته به راکتوري اطلاق مي گردد که جريان ورودي و خروجي آن به طور متناوب باشد. راکتور SBR نيز نوعي راکتور ناپيوسته است که در آن جريان فاضلاب به طور متناوب وارد راکتور مي­ شود و پس از انجام عمليات تصفيه، فاضلاب تصفيه شده نيز در مدت زمان معيني از راکتور خارج مي­ شود. بنابراين اگر جريان فاضلاب به صورت دائمي وجود داشته باشد بايد از چند واحد SBR به طور موازي استفاده شود. يک سيستم SBR ممکن است شامل يک يا چند تانک باشد. در تصفيه بيولوژيکي فاضلاب هر تانک داراي پنج دوره يا مرحله مجزا مي­ باشد. هر يک از اين مراحل بر حسب عملشان نامگذاري شده ­اند.

اين مراحل عبارتند از :

1- مرحله پرکردن (Fill): مرحله دريافت فاضلاب خام. 2- مرحله واکنش (React): مرحله کامل شدن واکنش ­هاي مورد نظر. 3- مرحله ته­ نشيني (Settle): مرحله جدا شدن ميکروارگانيسم­ ها از پساب تصفيه شده. 4- مرحله تخليه (Draw) : مرحله خروج فاضلاب تصفيه شده.

مرحله سکون يا استراحت (Idle): مرحله بعد از تخليه پساب و قبل از پرکردن مجدد راکتور. در هر سيکل کامل بايد مراحل پرکردن و تخليه وجود داشته باشد. اما مراحل واکنش، ته­ نشيني و سکون ممکن است بر حسب نياز در موارد خاص حذف شوند.

کمیت و کیفیت فاضلاب بهداشتی خام (تصفیه نشده)

میزان تولید فاضلاب در هر منطقه با توجه به اقلیم و شرایط آب و هوایی آن منطقه، نوع شبکه جمع آوری فاضلاب، قدیمی یا جدید بودن شبکه جمع آوری فاضلاب، سطح آب های زیرزمینی و عواملی از این دست، متغیر می باشد. اما فاضلاب های بهداشتی تقریباً دارای کیفیت مشابهی بوده و با توجه به کمیت فاضلاب، نوع آداب و رسوم و فرهنگ تغذیه ای هر منطقه، میزان مواد آلی و ریز مغذی در آن دارای تفاوت جزئی می باشد. به منظور آگاهی از کیفیت فاضلاب، بهترین روش اندازه گیری پارامترهای نشانگر آلودگی در فاضلاب می باشد. پارامترهای تعیین کننده کیفیت فاضلاب که جهت بررسی کیفیت فاضلاب خام و شرایط استاندارد جهت تخلیه پساب تصفیه شده به محیط مورد استفاده قرار می گیرند شامل:

– BOD (Biological Oxygen Demand)

– COD (Chemical Oxygen Demand)

– TSS (Total Suspended Solids)

– TKN (Total Kjeldal Nitrogen )

– TP (Total Phosphorus)

– Oil & Grease

می باشد.

 

کیفیت پساب تصفیه شده

اصولاً کیفیت پساب تصفیه شده با توجه به استاندارد سازمان محیط زیست ایران بر اساس منبع پذیرنده نهایی تعیین می گردد. اما در حال حاضر و با توجه به بحران کمبود آب موجود در کشور، پیشنهاد می شود که پساب بهداشتی تصفیه شده از مرحله تصفیه پیشرفته عبور نموده و مجدد به چرخه مصرف بازگردد. شرکت آبسان سازه آپادانا، تاکنون پروژه های پکیج تصفیه فاضلاب بهداشتی زیادی در جهت بازیافت پساب تصفیه شده و استفاده مجدد از آن انجام داده است که در بخش پروژه ها می توانید آنها را مشاهده نمایید.

پکیج تصفیه فاضلاب انسانی

فاضلاب شهری (که فاضلاب خانگی، فاضلاب انسانی، فاضلاب بهداشتی Sanitary wastewater هم نامیده می شود) شامل فاضلاب تولیدی منازل، مراکز تجاری، موسسات شهری (ادارات، سازمان ­ها، موسسات آموزشی، هتل­ ها و رستوران­ ها، زندان ­ها و…) می­باشد. با توجه به اینکه در اغلب مراکز مذکور حدود ۸۰% آب مصرفی به فاضلاب تبدیل می­ شود، لذا ۹/۹۹% فاضلاب شامل آب بوده و تنها ۱/۰% آن را ناخالصی ­های جامد تشکیل می­ دهد. عملیات تصفیه فاضلاب باید در تصفیه خانه و با کمک تجهیزات مکانیکی و الکتریکی انجام گیرد. جنس و ابعاد تصفیه خانه با توجه به کمیت و کیفیت فاضلاب خام، کیفیت پساب تصفیه شده، کیفیت شیمیایی فاضلاب، نوع روش تصفیه، میزان فضای در دسترس و در نهایت ترجیح کارفرما تعیین می گردد. متریال مصرفی جهت احداث تصفیه خانه معمولاً بتن مسلح، فلزی (پکیج) و فایبرگلاس (پکیج) انتخاب می شود. به طور کلی احداث تصفیه خانه فاضلاب بهداشتی با کمیت بیش از 500 مترمکعب در روز، با استفاده از بتن مسلح انجام می گیرد زیرا در ظرفیت های بیشتر، ساخت پکیج تصفیه فاضلاب (فلزی/ فایبرگلاس) از لحاظ اقتصادی مقرون به صرفه نمی باشد. پکیج فایبرگلاس به دلیل مقاومت بسیار زیاد در برابر خوردگی جهت تصفیه فاضلاب های دارای خورندگی زیاد و همچنین استفاده در مناطق با اقلیم مرطوب توصیه می شود.

 

اجزای پکیج تصفیه فاضلاب بهداشتی انسانی

هر پکیج تصفیه فاضلاب بهداشتی از تعدادی واحد تشکیل شده است که در نتیجه مهمترین واحدهای پکیج تصفیه فاضلاب بهداشتی انسانی توضیح داده می شود:

• آشغالگیر
• ایستگاه پمپاژ
• تصفیه بیولوژیکی فاضلاب
• بستر لجن خشک کن

آشغالگیر

آشغالگیر در پکیج های تصفیه فاضلاب دارای اهمیت ویژه ای است زیرا فاضلاب تولیدی توسط پمپ به پکیج تصفیه منتقل می شود بنابراین جداسازی جامدات بزرگ از فاضلاب قبل از ورود به پمپ، جهت جلوگیری از خرابی پمپ ضروری است. معمولا آشغالگیر به صورت میله ای یا سبدی در ایستگاه پمپاژ قرار می گیرد. در صورتی که در خروجی لوله فاضلاب آشپزخانه یک دستگاه چربی گیر نصب شده باشد، پکیج تصفیه فاضلاب با راندمان بالاتری کار می کند.

 

ایستگاه پمپاژ

پکیج های تصفیه فاضلاب عم.ما بر روی زمین قرار می گیرند، در حالی که لوله انتقال فاضلاب ممکن است چند متر زیر زمین باشد بنابراین فاضلاب توسط پمپ از زیر زمین به پکیج ورودی زمین منتقل می شود. محل استقرار پمپ انتقال فاضلاب ایستگاه پمپاژ نام دارد.

تصفیه بیولوژیکی فاضلاب

فاضلاب خروجی از واحدهای تصفیه اولیه دارای مواد آلی محلول زیادی است که ورود آنها به محیط سبب آلودگی شدید خواهد شد و بایستی از جریان فاضلاب حذف شود. تصفیه بیولوژیکی که تصفیه ثانویه نیز نامیده می شود در حقیقت تبدیل مواد آلی محلول به جرم زنده(توده میکروارگانیسم ها) و جداسازی آنها از جریان فاضلاب به کمک ته نشین نمودن آنها می باشد. تصفیه بیولوژیکی شامل تانک هوادهی و سپس ته نشینی است. تصفیه بیولوژیکی متداول برای فاضلاب جوامع شهری اغلب شامل انواع سیستم های لجن فعال، برکه های تثبیت، لاگون های هوادهی یا فیلترهای چکنده می باشد. پساب خروجی از سیستم تصفیه بیولوژیکی پس از گندزدایی قابلیت استفاده جهت آبیاری زمین های کشاورزی را دارا می باشد. برای رسیدن به درجات بیشتر تصفیه معمولا از سیستم های حذف ازت و فسفر و همچنین تصفیه پیشرفته استفاده می شود. لجن ته نشین شده در واحدهای ته نشینی معمولا توسط ایرلیفت به خارج از پکیج منتقل شده و قسمتی از لجن نیز به منظور حفظ شرایط میکروبی پکیج به ابتدای واحد هوادهی برگشت داده می شود.

بستر لجن خشک کن

لجن خروجی جهت آبگیری و دفع به واحد بعدی ارسال می شود. آبگیری از لجن توسط بسترهای ثقلی لجن خشک کن یا تجهیزات مکانیکی آبگیری از لجن (مانند فیلتر پرس) انجام می گیرد. با توجه به اینکه میزان لجن خروجی از پکیج تصفیه فاضلاب معمولا کمتر از 1 مترمکعب در روز می باشد استفاده از بستر لجن خشک کن متداول تر است. در ابتدای هر بستر یک دریچه آب بند قرار می گیرد تا لجن را به روی بستر هدایت نماید. پس از گذشت مدت زمان لازم لجن به راحتی توسط تراکتور قابل بارگیری و حمل می باشد.

کاربرد پکیج تصفیه فاضلاب بهداشتی

کلیه مراکزی که به شبکه جمع آوری فاضلاب متصل نبوده و یا تمایل به استفاده از پساب تصفیه شده دارند می توانند از پکیج تصفیه فاضلاب بهداشتی استفاده نمایند. مراکزی مانند:

– ادارات و ارگان ها

– دانشگاه ها و خوابگاه های دانشجویی

– بیمارستان ها و مراکز درمانی

– مجتمع های گردشگری و تفریحی

– پادگان ها و مراکز نظامی

– واحدهای صنعتی

– مراکز تجاری خارج از شهر

– مجتمع های مسکونی و ویلایی

– هتل ها و رستوران ها

– مجتمع های رفاهی بین شهری

استراتژی های کاربردی پکیج تصفیه فاضلاب انسانی

• تصفیه آب شرب مورد نیاز در شهرها، روستاها، اماکن مسکون، ادارات و موسسات
• اجرای طرح های انتقال و توزیع آب
• تصفیه پساب انسانی جهت دفع به محیط
• تصفیه تکمیلی پساب انسانی جهت بازیابی و استفاده مجدد از آب
• اجرای شبکه های جمع آوری فاضلاب
• طراحی و اجرای پکیج های تصفیه فاضلاب

 

مزایای استفاده از پکیج تصفیه فاضلاب بهداشتی و پکیج تصفیه فاضلاب انسانی شرکت آبسان سازه آپادانا

– راندمان تصفیه 85 الی 95 درصد

– فاقد بو و آلودگی محیطی

– فاقد تجهیزات با آلودگی صوتی

– دستیابی به کلیه استانداردهای زیست محیطی مصوب سازمان محیط زیست ایران

– استفاده از ماتریال مناسب و مقاوم نسبت به خوردگی

– قابل حمل بودن پکیج که امکان جابه­جایی و انتقال آن به هر نقطه دلخواه را در دسترس قرار می­دهد

– دارای ابعاد کوچکتر نسبت به مشابه بتنی

– مجهز به آشغالگیر سبدی با بالابر برقی، دانه گیر، هوادهی، ته نشینی، کلرزنی و ذخیره لجن

– قابلیت اضافه نمودن کلیه واحدهای تصفیه فیزیکی، شیمیایی و بیولوژیکی با توجه به کیفیت فاضلاب و استاندارد مورد نظر

– قابلیت ساخت به صورت مدولار و امکان ارتقای پکیج

– سرعت بالا در ساخت و نصب پکیج

– قرار گرفتن کلیه تجهیزات مورد نیاز در داخل شاسی پکیج و عدم نیاز به فضای اضافه

– توضيح مراحل پنجگانه SBR در هر سيکل

1- مرحله پرکردن در اين مرحله فاضلاب تصفيه نشده وارد تانک مي شود. با توجه به واکنش هاي مورد نظر در اين مرحله ممکن است در تمام مدت اين مرحله يا بخشي از آن هوادهي صورت گيرد. و يا حتي در تمام مدت اين مرحله هوادهي قطع باشد. براي هوادهي مي توان از انواع هواده ها استفاده کرد. اختلاط نيز در مرحله پرکردن مي تواند در تمام مدت يا بخشي از آن وجود داشته باشد. عمل اختلاط در هنگام هوادهي ممکن است تنها توسط هواده تأمين شود. در صورت قطع بودن هوادهي عمل اختلاط توسط همزن مکانيکي صورت مي گيرد. در مرحله پرکردن ممکن است بخشي از مواد جذب و يا تصفيه شوند. هر چه زمان پرکردن طولاني تر باشد شرايط کلي راکتور SBR بيشتر شبيه راکتور اختلاط کامل است و هر چه زمان پرکردن کوتاه باشد SBR از راکتور نهرگونه تبعيت مي کند. 2- مرحله واکنش در اين مرحله هيچ جرياني وارد تانک نمي شود و فرآيندهاي تصفيه يا هوادهي يا اختلاط تنها کامل مي شود. طول مرحله واکنش با توجه به درجه تصفيه موردنظر مي تواند تعيين شود.

3-مرحله ته نشيني در اين مرحله هوادهي و اختلاط خاموش مي شود و به ميکروارگانيسم ها اجازه ته نشيني و ترک آب صاف شده بالايي داده مي شود. مدت زمان ته نشيني با توجه به پيش بيني خصوصيات ته نشيني لجن و SVI تعيين مي شود.

4- مرحله تخليه بعد از ته نشين شدن مواد جامد، پساب تصفيه شده بايد تخليه شود و با توجه به مدت زمان تخليه قطر لوله هاي خروجي تعيين مي شود.

5- مرحله سکون بعد از تخليه پساب تصفيه شده، سيستم به حالت سکون باقي مي ماند. اين مرحله بيشتر در سيستم هاي چند تانکه در نظر گرفته مي شود. به اين ترتيب که در اين مرحله تجهيزات هوادهي و اختلاط براي فعاليت در مرحله بعدي يعني مرحله پرکردن آماده مي شود.

– محاسن روش SBR

1- قابل انعطاف بودن فرآيندهاي تصفيه 2- عدم نياز به حوض ته نشيني 3- عدم نياز به سيستم لجن برگشتي 4- حجم کمتر راکتور در مقايسه با سيستم اختلاط کامل 5- راندمان بالاي حذف مواد آلي و مواد موجود در فاضلاب هاي صنعتي خصوصيات ته نشيني لجن در اين سيستم بسيار مطلوب است، که علل آن عبارتند از: الف) عدم حجيم شدن بيولوژيکي لجن ب) وجود شرايط کاملاً آرام براي ته نشيني

– کاربرد روش SBR

اين روش براي تصفيه فاضلاب کارگاه هاي کوچک و مناطق کم جمعيت يا براي مناطقي که داراي جريان فاضلاب سيکلي هستند بسيار مناسب و کم هزينه است و تاکنون براي تصفيه فاضلاب­ هاي صنعتي مانند: صنايع لبني، پتروشيمي، صنايع غذايي، نساجي و ساير صنايع با موفقيت زياد به­ کار رفته است.

فرآيند ممبران بيوراكتور (Membrane Bioreactor)

فرآيند MBR يك سيستم تصفيه فاضلاب يكپارچه است كه از تركيب فرآيند تصفيه بيولوژيكي (لجن فعال) با يك سيستم ممبراني مستغرق تشكيل شده است. اين فرآيند با ادغام واحدهاي ته ­نشيني (زلال­ سازي)، هوادهي و فيلتراسيون در يك راكتور، جايگزين فرآيندهاي تصفيه متعارف (لجن فعال متعارف) شده و يك سيستم ساده و موثر را تشكيل مي­ دهد كه هزينه ­هاي سرمايه ­گذاري اوليه و هزينه­ هاي بهره ­برداري سيستم را كاهش مي دهد. در اين فرآيند با جايگزيني واحد ته­ نشيني ثقلي با سيستم جداكننده ممبراني، منافع زيادي از قبيل افزايش پايداري در بهره ­برداري، كاهش توليد لجن مازاد و كيفيت بسيار بالاتر پساب خروجي بدست مي­ آيد. بنابراين اين سيستم، فرآيند مناسبي است كه مي­تواند در محدوده وسيعي براي سيستم هاي استفاده مجدد از پساب تصفيه شده در تصفيه فاضلاب­ هاي شهري و صنعتي بكار گرفته شود.

فرآیند لجن فعال بدون استفاده از مخزن ته­ نشيني (با استفاده از ممبران به روش MBR)

فرآيند MBR يك فرآيند لجن فعال رشد معلق است كه با يك سيستم ممبراني (معمولا از نوع ممبران­ هاي رشته ­اي توخالي (Hollow fiber) يا نوع لوله اي (Tubular) ) ادغام شده است. در اين فرآيند، سيستم ممبراني نقش واحد ته­ نشيني (زلال سازي) در جداسازي جامدات معلق در سيستم لجن فعال متعارف را بر عهده دارد. در فرآيند MBR معمولا ممبران ­ها بصورت مستغرق در واحد هوادهي قرار داشته و بصورت مستقيم با فاضلاب و مايع مخلوط (Mixed liquor) در تماس مي­ باشند. در اين فرآيند با استفاده از پمپ مكش، با صرف انرژي كمي، خلاء بوجود مي آيد كه استخراج پساب تصفيه شده از درون ممبران­ ها به بيرون را به دنبال دارد. علاوه براين در اين فرايند، مقداري هوا نيز از كف واحد هوادهي به اين واحد وارد مي­ شود تا سطح خارجي رشته ­هاي ممبراني را تميز نموده و جامدات پذيرش نشده توسط ممبران­ ها را از سطح ممبران­ ها كنار زده و جابجا نمايد. لجن مازاد در اين فرآيند نيز معمولا بصورت مستقيم از واحد هوادهي به خارج پمپ مي­ شود.